Để diễn giải câu nói trứ danh của Harvey Dent trong Dark Knight theo đúng chủ đề của bài này thì: “Hoặc là bạn sẽ chết như một người hùng, hoặc là bạn sẽ sống đủ lâu để trở thành một nhà phát triển chỉ biết bòn rút tiền từ game thủ thay vì làm ra những tựa game xuất sắc”. Đây là một điều thực sự rất đáng buồn, khi mà hiện tại có một số nhà phát triển lại tập trung tìm cách “hút máu” game thủ chứ không chịu làm ra những tuyệt phẩm cho game thủ thưởng thức.

Tất nhiên, có những nhà phát triển đã “quay đầu”, ăn năn hối lỗi và tập trung cải thiện chất lượng game. Nhưng cũng có những nhà phát triển từng làm game cực hay mà rồi cũng đi theo hướng “tà đạo”, thiết kế ra một tựa game chỉ vì mục đích để kiếm càng nhiều tiền càng tốt mà thôi. Sau đây là danh sách 10 hãng game từng rất được kì vọng nhưng lại chuyển sang con đường “tà đạo” hút máu game thủ.

EA

Những gì họ từng làm: FIFA, Burnout, James Bond, Dead Space, The Sims.

Những gì họ đang làm: Ra mắt game thể thao bị lỗi sấp mặt, đóng cửa các studio và dịch vụ chơi game trực tuyến.

Đã từng có thời EA thầu gần như mọi loại game. Bên cạnh những dòng game thể thao nổi tiếng thì họ còn nhúng tay vào các tựa game như Burnout, Syndicate, SimCity, Road Rash, Theme Hospital. Những tưởng là EA sẽ tiếp tục phát triển triển hơn nữa, nhưng trong những năm gần đây thì họ đã năm lần bảy lượt mua lại nhiều studio và rồi âm thầm đóng cửa nó với danh nghĩa là “sáp nhập”. Rồi còn mấy vụ bán vật phẩm (microtransaction) và các gói season pass để hút máu game thủ nữa, EA là một trong những ngọn cờ đầu của phong trào này đấy, điển hình là vụ lùm xùm của Star Wars: Battlefront II bắt game thủ phải xùy tiền ra mới được điều khiển nhân vật yêu thích, còn không thì phải cày hộc máu luôn.

Ngoài ra thì những tựa game FIFA gần đây cũng khá là nhạt nhòa, không có gì đặc sắc như những phiên bản trước đây, chỉ đơn giản là mỗi năm cứ lấy bản trước cập nhật thêm vài thứ là… tađa, ra game mới! Fan thì lại rất ngóng trông phần Burnout và Skate tiếp theo, nhưng EA đều phớt lờ cả vì trong mắt của họ giờ đây chỉ có tiền và tiền mà thôi.

2K Games

Những gì họ từng làm: Game thể thao Mỹ, Prey, The Darkness, Bioshock, Borderlands.

Những gì họ đang làm: Game đô vật WWE bị lỗi tè le hột é, game thể thao cũng thế, còn bản Borderlands mới cũng chả khác bản cũ là bao.

Nếu so với các hãng game khác trong danh sách này thì 2K Games vẫn còn khá là “non”. Vào năm 2005 thì họ đã tạo được một tiếng vang cực kì lớn với các bản quyền game thể thao mua lại từ SEGA. Sau đó thì họ đã tiếp tục phát hành ra nhiều tựa game đình đám như Elder Scrolls IV: Oblivion (2006), Spec Ops: The Line (2012), dòng game BioShock và Borderlands, cùng với nhiều tựa game khác. Còn về phía game thể thao thì họ có dòng game WWE (sau khi THQ đóng cửa vào năm 2013). Mọi chuyện diễn ra vô cùng tốt đẹp cho đến khi…

…2K trở nên tham tiền. Các tựa game lúc ra mắt thì bị dính tùm lum lỗi, chỉ thấy cơ chế bán vật phẩm với loot box trong game là hoạt động trơn tru mượt mà. Mặc dù hãng này vẫn xem Borderlands là một con bò để vắt sữa, game đô vật WWE và game thể thao mới là thứ mà họ tập trung vào. Dù vậy, chẳng hiểu sao 2 tựa game WWE và thể thao mới nhất của 2K lại thất bại thảm hại, không hề đáng bỏ tiền ra mua chút nào.

Bethesda Softworks

Những gì họ từng làm: The Elder Scrolls, Fallout, Dishonored, Wolfenstein.

Những gì họ đang làm: Game Fallout bị lỗi sấp mặt, DOOM, Rage 2.

Related image

Bethesda Softworks tính ra cũng tồn tại được khoảng 30 năm rồi đó anh em, nhưng chỉ có những năm gần đây là họ mới thực sự sáng chói. Sau khi mua lại được các dòng game DOOM và Fallout, cùng với series Elder Scrolls của chính công ty, thì vào những năm 2000 game thủ đã chứng kiến được sự trỗi dậy của nhà phát hành này.

Skyrim bán được hàng triệu bản và những bản DOOM reboot gần đây cũng thế. Dù mọi thứ nhìn rất là “màu hồng”, gần đây Bethesda Softworks vẫn có những pha ngã sấp mặt chứ không phải là không có. Mới đây nhất là vụ Fallout 76, chứng minh rằng fan không cần đến dịch vụ chơi game trực tuyến. Trong khi đó thì series Dishonored có vẻ như là đang “chết lâm sàng”; Prey cũng thế, với bản reboot vừa rồi cũng không thật sự là ấn tượng cho lắm. Thậm chí, dòng game đình đám Wolfenstein cũng không tránh khỏi sự lạnh nhạt của game thủ với phần Youngblood mới vừa ra mắt năm 2019.

Hướng đi nào cho Bethesda? Liệu hãng này có tiếp tục làm game với phần chơi đơn hoành tráng như trước không? Nếu nhìn vào The Evil Within hay Dishonored thì câu trả lời có vẻ như là không rồi đó. Nhưng đồng thời những lần vấp ngã này cũng là bài học để Bethesda rút kinh nghiệm, làm game hay hơn trong tương lai.

Square Enix

Những gì họ từng làm: Final Fantasy, Chrono Trigger/Cross, Vagrant Story, Xenogears.

Những gì họ đang làm: Remake các phần Final Fantasy.

Vào những năm 90 của thế kỷ 20, Squaresoft (trước khi được sáp nhập) từng nối tiếng với rất nhiều tựa game nhập vai trên console. Final Fantasy thì tạo được tiếng vang lớn với sự đột phá và sự thành công của phần 7, trong khi Chrono Trigger thì chiếm lĩnh thị trường SNES trước khi hậu bản ra mắt trên PlayStation. Những tựa game có một không hai như Vagrant Story và Xenogears cũng được đánh giá rất cao, biến Square thành “ông vua” của game phiêu lưu – nhập vai với cốt truyện cực kì cuốn hút.

Tuy nhiên, trong những năm gần đây thì SquareEnix tập trung vào việc phát hành game nhiều hơn, quản lý các dòng game như Tomb Raider, Deus Ex, Just Cause. Và đã từng có thời kì đây dường như là át chủ bài của họ. Tuy nhiên, phải chờ đến tận năm 2019 thì game thủ mới được sờ tận tay Kingdom Hearts III sau một thời gian dài bị trì hoãn. Rồi các game Final Fantasy cũ cũng từ từ được remaster, nhất là Final Fantasy VII được remake sau… 23 năm. Mặc dù game thủ rất mong đợi phiên bản này, cũng cần lưu ý là nó có mô hình ra mắt theo tập và bạn phải bỏ tiền ra để mua tập tiếp theo, khá là dị. Nhưng nhìn một cách tích cực thì nó có thể tạo ra một làn sóng remaster những game huyền thoại cũ như Vagrant Story chẳng hạn.

Activision Blizzard

Những gì họ từng làm: The Tony Hawk’s series, Guitar Hero, Rock Band, Tenchu.

Những gì họ đang làm: Call of Duty, Overwatch, Diablo, Sekiro, Spyro the Dragon.

Activision đã có tiếng nói riêng sau khi tách khỏi Atari vào thập niên 70, nhưng phải đến những năm 90 thì họ mới thực sự tỏa sáng trong làng game. Sau khi có trong tay một loạt bom tấn như series Tenchu và Tony Hawk’s Pro Skater thì Activision tiếp tục gặt hái nhiều thành công với dòng game Guitar Hero. Đến năm 2007 thì một lần nữa Call of Duty 4: Modern Warfare lại giúp hãng này nở mày nở mặt. Đến năm 2008 thì sáp nhập với Blizzard, Activision như hổ mọc thêm cánh. Nhưng bù lại thị họ cũng phải đánh đổi một vài thứ.

Call of Duty và Overwatch vẫn là thế mạnh, nhưng dòng game Tony Hawk thì coi như là đã chết một cái chết thầm lặng luôn rồi. Tenchu cũng thế, nhưng chí ít thì nó cũng được “đầu thai” thành Sekiro; trong khi đó thì bộ ba game Spyro vừa mới được remaster vào năm 2019 và được nhiều người đón nhận. Nhưng liệu Activision Blizzard có tiếp tục ra game mới hay không? Hay là chỉ biết tiếp tục remaster game như Warcraft III: Reforged vừa rồi? À mà nhắc đến Reforged thì nó thảm đến mức không còn từ gì có thể miêu tả luôn anh em ạ, đến nỗi bị chấm điểm thấp nhất trên Metacritic luôn là biết rồi đấy.

Konami

Những gì họ từng làm: Metal Gear Solid, Pro Evolution Soccer, Silent Hill, Contra, Castlevania.

Những gì họ đang làm: Phá hỏng tất cả những game ở trên, chuyển sang làm game… mobile.

Konami từng có mọi thứ trong tay: Contra, Silent Hill huyền thoại, cho đến Castlevania, Metal Gear Solid, Turtles in Time, Sunset Riders, và thậm chí là The Simpsons nữa cơ. Nhưng rồi đùng một cái, mọi thứ đã đổ nát. Bỗng dưng Konami trở thành tội đồ, kẻ ác trong mắt game thủ với hàng loạt tin giật gân như: “chia tay” với Hideo Kojima rồi sau đó ra mắt một tựa game Metal Gear spin-off dở thậm tệ; chấm dứt dòng game Silent Hill; và lừa fan với cái máy đánh bạc trong Metal Gear Solid 3. Điều đáng nói ở đây là chính Konami đã lựa chọn con đường này, thay vì là tiếp tục phát triển những dòng game đình đám mà họ đang có trong tay.

Watch us sneak, fight and get Fultoned in Metal Gear Online - Polygon

Game mobile đối với hầu hết game thủ cũng chỉ xếp sau mà thôi. Nó chỉ là thứ để bổ sung vào cho đa dạng, chứ không phải là thứ khiến bạn phải thay đổi cả mô hình kinh doanh chỉ vì nó. Nhưng tất nhiên, ngoài kia vẫn có những game thủ sẵn sàng “đập tiền” vào game mobile, đúng không nào? Đây là một câu chuyện buồn anh em ạ, khi phải chứng kiến một hãng game lớn đi “mổ bụng tự sát” chỉ vì cái lợi trước mắt. Nhưng dĩ nhiên là Konami chẳng thèm để ý gì đến chuyện này cả. Hi vọng rằng trong tương lai sẽ có một hãng khác ra tay cứu vớt những series đình đám này.

Eidos Interactive

Những gì họ từng làm: Dòng game Legacy of Kain, Deus Ex, TimeSplitters, Tomb Raider.

Những gì họ đang làm: Trở thành SquareEnix Europe, làm những phần hậu bản dở tệ, và nhất là không ra mắt tiếp phần Legacy of Kain mới.

Vào thời game 32-bit thì Eidos là một trong những cái tên sáng giá nhất. Game thủ trên PlayStation được thưởng thức toàn là những món sơn hào hải vị như series Tomb Raider và Legacy of Kain, đến PS2 thì có TimeSplitters và Just Cause. Hãng này còn giúp đem Deus Ex và Hitman lên nền tảng PC, thậm chí còn “đóng vai” nhà phát hành cho bản chuyển hệ (port) sang PC của game Final Fantasy VII và VIII. Đến năm 2007 thì họ cũng tiếp tục hỗ trợ phát hành Kane & Lynch: Dead Men cho Xbox 360 và PS3, mặc dù game này không được hay cho lắm.

Related image

Tua nhanh đến năm 2009, sau khi sáp nhập với SquareEnix Eidos thì lúc này Edios chỉ còn cái tiếng thôi chứ không có game nào thật sự nổi trội cả. Tất nhiên là có những game khá là “ổn áp” như bản reboot Deus Ex: Human Revolution và Sleeping Dogs, nhưng đó cũng là tất cả những gì mà hãng game này làm được. Bên cạnh một vài bản Tomb Raider khá tẻ nhạt thì không hiểu sao họ lại chuyển hướng sang làm game mobile. Đáng lý ra họ phải tiếp phần mới cho Legacy of Kain mới phải.

Warner Bros.

Những gì họ từng làm: Dòng game Batman Arkham, Injustice, LEGO, series Lord of the Rings.

Những gì họ đang làm: Ra mắt những game LEGO nhàm chán, bổ sung tính năng “hút máu” game thủ vào trong Lord of the Rings và Mortal Kombat.

Hãng Warner Bros. cũng tồn tại được gần 100 năm rồi, nhưng mảng phát hành game thì chỉ mới như một đứa thanh thiếu niên mà thôi. Nhưng sau khi có được bản quyền từ DC Comic thì họ đã liên tục chiến thắng giòn giã với series Batman Arkham và Injustice, cùng với đó là game LEGO. Bất ngờ khác nữa là họ cũng rất thành công với game Shadow of Mordor, và giành được quyền phát hành những phần Mortal Kombat mới sau này. Nhưng chắc các bạn cũng đã biết con thuyền này sắp đi đến giai đoạn nào rồi đó.

Phần tiếp theo của Shadow of Mordor, Shadow of War, không khác gì là một tựa game “pay to win”, mặc dù game thủ trước đó đã bỏ hẳn cả triệu bạc ra để mua tựa game này rồi đó. Trong những màn đầu, nếu bạn không chịu xùy tiền ra thì sẽ khó sống qua con trăng lắm đó. Còn với Mortal Kombat thì nó không hẳn là “pay to win” nhưng nó vẫn khuyến khích người chơi đập tiền vào game để mở khóa vật phẩm nếu không muốn tốn cả chục giờ đồng hồ ngồi cày cuốc. May mà những vật phẩm đó không cần thiết trong mục chơi mạng nên cũng không sao. Chỉ là sự xuất hiện của cơ chế bán vật phẩm này sẽ khiến cuộc vui của bạn không được trọn vẹn thôi.

Bioware

Những gì họ từng làm: Mass Effect, Star Wars: Knights of the Old Republic, Baldur’s Gate, Dragon Age.

Những gì họ đang làm: Bỏ rơi fan Mass Effect, vẫn tìm cách chỉnh sửa Anthem để nó hoạt động ổn định.

Nếu SquareEnix là trùm của dòng game RPG ở bờ đông thì ở bờ tây sẽ có Bioware. Đã từng có một thời Bioware tung hoành ngang dọc với các series Baldur’s Gate, Neverwinter Nights, cho đến Star Wars và 2 phần Knights of the Old Republic, sau đó là Mass Effect và Dragon Age. Phải nói đây là những tựa game nhập vai chói lọi trong danh sách game của Bioware, đến mức mỗi khi nhắc đến hãng này là game thủ tin chắc rằng game của họ bảo đảm sẽ tuyệt cú mèo.

Nhưng rồi trong thời gian gần đây thì chất lượng game của Bioware tuột dốc không phanh, mặc dù lỗi không hoàn toàn là do họ. Vì phải chịu áp lực từ “ông lớn” EA nên họ phải gấp rút hoàn thành Mass Effect: Andromeda và Anthem, để rồi khi chào sân thì nó lại thất bại thảm hại, khiến game thủ lắc đầu ngao ngán. Dù vậy, Bioware vẫn còn có thể đặt ngôi sao hi vọng. Mass Effect có thể bị tạm hoãn nhưng vẫn còn đó Dragon Age. Còn Anthem thì Bioware cũng đã quyết định đập bỏ xây lại từ đầu, hạ quyết tâm đem đến cho game thủ một tựa game hay. Hi vọng lần này họ sẽ thành công để thoát khỏi khoảng thời gian ảm đạm này.

Epic

Những gì họ từng làm: Unreal, Jazz Jackrabbit, Bulletstorm, Gears of War.

Những gì họ đang làm: Chủ yếu tập trung vào Fortnite, và ra mắt 2 phần hậu bản Gears of War khá là dị.

Epic đã xuất hiện vào đầu thập niên 90 của thế kỷ 20 và có được một số tựa game khá là thành công như Epic Pinball và Jazz Jackrabbit. Sau đó là đến Unreal, và một năm sau là Unreal Tournament đã khiến cho cộng đồng PC phải điên đảo vì nó. Đây còn là tựa game đối đầu với Quake đình đám, tranh nhau xưng bá trong làng game FPS. Và sự thành công này đã khai sinh ra Unreal engine, và Epic đã cấp quyền cho các nhà phát triển sử dụng engine này để thiết kế tựa game của họ. Chính nhờ sự thành công của Epic và engine này mà chúng ta có được tựa game bắn súng đình đám Gears of War vào năm 2006, định hình lại thể loại bắn súng góc nhìn thứ ba với cơ chế núp bắn (cover shooter) và sau này tạo ra một series riêng luôn.

Nhưng bây giờ thì sao? Thì Fortnite là con gà đẻ ra trứng vàng cho Epic chứ sao. Đây là tựa game bắn súng battle royale vô cùng nổi tiếng, dù ở độ tuổi nào thì ắt hẳn cũng đã nghe qua cái tên này vài lần, và hiện tại nó là một con bò cho Epic tha hồ vắt sữa. Sau 11 mùa thì Fortnite vẫn chưa có dấu hiệu hết “hot” mà ngược lại, nó càng trở nên phổ biến hơn với nhiều vật phẩm, nội dung, sự kiện mới. Và đó cũng là điều đáng buồn cho Epic. Giờ nhắc đến hãng này thì người ta chỉ biết Fortnite thôi chứ có còn biết gì khác nữa đâu. Đã thế, 2 bản Gears of War gần đây tuy vẫn giữ được cái chất “núp bắn” nhưng cốt truyện thì lại không tạo được ấn tượng như các phần trước. Thật đáng tiếc!

Nguồn: What Culture